از ثبت رکورد تا انتخاب قوچ؛ راهکار کم هزینه برای ارتقای گله های بومی

به گزارش روابط عمومی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان به نقل از خبرگزاری ایانا، بهاره طاهری دزفولی با اشاره به تمایل سال‌های اخیر برخی دامداران استان به تغییر نژاد گله‌ها، اظهار کرد: اصلاح نژاد گوسفند به‌طور کلی از دو شاهراه «انتخاب درون‌نژادی» و «آمیخته‌گری» محقق می‌شود. در شرایط پرورش سنتی و روستایی که محدودیت در تعلیف دستی و جیره متوازن وجود دارد، منطقی‌ترین و پایدارترین راهبرد، فعال‌سازی ظرفیت‌های ژنتیکی همان نژاد بومی از طریق روش انتخاب است تا ضمن حفظ سازگاری اکولوژیک دام با اقلیم منطقه، بهره‌وری گله نیز به‌صورت گام‌به‌گام ارتقا یابد.

سهم ۸۰ تا ۹۰ درصدی قوچ در پیشرفت ژنتیکی گله

وی انتخاب قوچ گله را استراتژیک‌ترین تصمیم مدیریتی یک پرورش‌دهنده برشمرد و تصریح کرد: بین ۸۰ تا ۹۰ درصد پیشرفت ژنتیکی گله از مسیر انتخاب قوچ مناسب حاصل می‌شود؛ چراکه یک قوچ پتانسیل انتقال صفات به جمعیت کثیری از نتاج را داراست.  

این محقق مرکز تحقیقات خوزستان افزود: ارزیابی سلامت و باروری قوچ‌ها پیش از فصل جفت‌گیری الزامی است. از سوی دیگر، استفاده پیوسته از قوچ‌های متولدشده در همان گله خطای بزرگی است که ضریب همخونی، نقایص ژنتیکی و افت عملکرد را به همراه دارد؛ راهکار عملیاتی و کم‌هزینه برای حل این معضل، تبادل چرخشی قوچ بین گله‌های همجوار است.

هشدار نسبت به تب آمیخته‌گری بدون جیره متعادل

عضو هیأت علمی مرکز تحقیقات کشاورزی خوزستان در تشریح چالش‌های آمیخته‌گری گفت: هرچند آمیخته‌گری روشی سریع برای دستیابی به صفاتی نظیر چندقلوزایی است، اما ورود به آن بدون در نظر گرفتن ظرفیت تغذیه‌ای گله، یک تهدید جدی اقتصادی است.  

طاهری دزفولی تأکید کرد: افزایش تعداد جنین، نیاز میش به منابع انرژی و پروتئین را در فاز آبستنی و شیردهی دوچندان می‌کند؛ چنانچه جیره دستی توان پاسخگویی به این بار فیزیولوژیک را نداشته باشد، چندقلوزایی نه تنها آورده مالی نخواهد داشت، بلکه با ضعف میش و افزایش نرخ تلفات بره‌ها همراه می‌شود. بنابراین توصیه قاطع ما به دامداران سنتی این است که تا زمان اصلاح ساختار تغذیه و فراهم‌سازی مدیریت مطلوب، تمرکز خود را بر حفظ خلوص نژاد بومی و ارتقای تدریجی آن معطوف کنند.

اصلاح نژاد؛ آغاز از ثبت رکوردهای ساده و کم‌هزینه

وی با تأکید بر اینکه اصلاح نژاد نیازمند ابزارها و سرمایه‌گذاری‌های سنگین نیست، خاطرنشان کرد: این فرایند تحول‌آفرین می‌تواند با گام‌هایی بسیار ساده آغاز شود؛ شماره‌گذاری بدو تولد، ثبت مشخصات والدین و تیپ تولد، پایش وزن تولد، شیرگیری و یک‌سالگی، و در نهایت توزین‌های دوره‌ای به دامدار قدرت می‌دهد تا بره‌های مستعد را برای نسل بعد ابقا کرده و دام‌های کم‌بازده را به موقع حذف کند.

بهاره طاهری دزفولی در پایان یادآور شد: اصلاح نژاد ژنتیکی زمانی به حداکثر بهره‌وری و اثرگذاری اقتصادی می‌رسد که به عنوان زنجیره‌ای به هم پیوسته در کنار بهبود متوازن تغذیه، رعایت الزامات بهداشتی و بهینه‌سازی مدیریت جایگاه و تولیدمثل دیده شود.

لینک خبر: https://www.iana.ir/fa/tiny/news-137393

جهت دریافت اخبار در کانال ایتای سازمان کلیک کنید